Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları

Endokrinoloji Hangi Hastalıklara Bakar?

• Tip 1 ve tip 2 diyabet
• İnsülin direnci ve prediyabet
• Tiroit bezi hastalıkları: hipotiroidi, hipertiroidi, guatr, tiroit nodülleri
• Hashimoto tiroiditi
• Obezite ve metabolik sendrom
• Osteoporoz (kemik erimesi)
• Hipofiz bezi hastalıkları ve prolaktin yüksekliği
• Böbrek üstü bezi (sürrenal) hastalıkları
• Polikistik over sendromunun hormonal yönü
• Kalsiyum ve paratiroit bozuklukları
• D vitamini eksikliği ve mineral dengesizlikleri
• Tüylenme artışı ve hormonal cilt sorunları

Hangi Belirtilerde Endokrinoloji Uzmanına Başvurulur?

• Açıklanamayan kilo alımı veya kilo kaybı
• Sürekli yorgunluk, üşüme veya aşırı terleme
• Çok su içme, sık idrara çıkma, ağız kuruluğu
• Boyunda şişlik veya ele gelen nodül
• Çarpıntı, ellerde titreme, huzursuzluk
• Saç dökülmesi ve ciltte kuruluk
• Adet düzensizliği ve istenmeyen tüylenme
• Boy kısalması, sık kırık, kemik ağrısı
• Tahlilde tiroit veya şeker değerlerinde bozukluk saptanması

Uygulanan Başlıca Tanı ve Tedavi Yöntemleri

Hormon testleri

TSH, serbest T3 ve T4, kortizol, prolaktin ve büyüme hormonu gibi ölçümler tanının temelidir. Bazı hormonlar gün içinde değiştiği için örnek alma saati sonucun yorumunu etkiler.

Dinamik testler

Tek bir ölçümün yeterli olmadığı durumlarda hormon salgısının uyarı veya baskılama sonrası yanıtı değerlendirilir.

Tiroit ultrasonu ve iğne biyopsisi

Nodüllerin yapısı ultrasonla değerlendirilir; şüpheli görünümde ince iğne biyopsisi yapılır.

Kemik yoğunluğu ölçümü

Osteoporoz tanısı ve tedavi yanıtının izlenmesinde kullanılır.

Diyabet tedavisi ve izlemi

İlaç ve insülin tedavisinin düzenlenmesi, HbA1c takibi ve organ komplikasyonlarının erken saptanması sürecin merkezindedir. Göz, böbrek ve sinir tutulumu açısından düzenli kontrol gerekir.

Şehre Göre Endokrinoloji Uzmanı

En çok hekim bulunan şehirler: İstanbul, Ankara, İzmir, Bursa, Konya, Antalya, Gaziantep ve Adana.

Endokrinoloji ile İlgili Sık Sorulan Sorular

Tiroit için dahiliyeye mi endokrinolojiye mi gitmeliyim?

Basit tiroit fonksiyon bozukluklarının takibi iç hastalıkları tarafından yürütülebilir. Nodül varlığı, tedaviye yanıt alınamaması veya karmaşık hormonal tablolarda endokrinoloji değerlendirmesi gerekir.

Tiroit nodülü kanser midir?

Tiroit nodülleri toplumda oldukça yaygındır ve büyük çoğunluğu iyi huyludur. Ultrason bulgularına göre şüpheli görünen nodüllerde ince iğne biyopsisi yapılarak ayrım netleştirilir.

Diyabet ilacı ömür boyu kullanılır mı?

Tip 2 diyabette kilo verme, beslenme düzeni ve düzenli hareketle bazı hastalarda ilaç dozu azaltılabilir, hatta bir dönem ihtiyaç ortadan kalkabilir. Tip 1 diyabette insülin tedavisi süreklidir. Karar hekimle birlikte verilir.

Guatr ameliyatı her hastada gerekir mi?

Hayır. Birçok guatr ilaç tedavisiyle veya yalnızca izlemle yönetilir. Ameliyat, nefes borusuna baskı yapan büyük guatrlarda, kanser şüphesinde ve ilaca yanıt vermeyen aşırı çalışmada gündeme gelir.

Kilo veremiyorsam hormonal bir sorun mu var?

Her kilo sorunu hormonal kaynaklı değildir. Tiroit yetersizliği, insülin direnci ve kortizol fazlalığı gibi durumlar araştırılır; ancak vakaların çoğunda beslenme ve hareket düzeni belirleyicidir.

Doktor Seçerken Nelere Dikkat Edilmeli?

Endokrinoloji uzun süreli takip gerektiren bir branştır; diyabet ve tiroit hastalıklarında aynı hekimle devam etmek doz ayarlamasını ve hedef değerlerin izlenmesini kolaylaştırır. Hekimin beslenme ve yaşam tarzı desteğini tedavinin parçası olarak ele alıp almadığı önemli bir ayrımdır; süreç sıklıkla diyetisyen ile birlikte yürütülür.